Siwizna i czerniak to różne skutki reakcji tych samych komórek na stres
21 października 2025, 13:35Czy siwe włosy i nowotwór skóry – czerniak – mogą mieć ze sobą coś wspólnego? Jak najbardziej. Uczeni z Uniwersytetu Tokijskiego wykazali właśnie, że oba te zjawiska to skutek różnej reakcji komórek macierzystych melanocytów na uszkodzenia DNA. Komórki te, w przypadku uszkodzenia materiału genetycznego, mogą albo różnicować się i wytwarzać pigment tylko do wyczerpania swoich możliwości, co prowadzi do posiwienia włosów, albo nadal się dzielić, co może doprowadzić do utworzenia guza nowotworowego.
Metal zamiast ropy i węgla
12 grudnia 2015, 07:36Sproszkowane metale mogą stać się realną alternatywą dla paliw kopalnych szybciej niż energia wiatrowa czy słoneczna. Technologie produkujące czystą energię, przede wszystkim technologie słoneczne i wiatrowe, szybko się rozwijają, ale nie możemy wykorzystać generowanej przez nie elektryczności wszędzie tam, gdzie obecnie wykorzystuje się ropę naftową czy gaz
Jeden zastrzyk uratuje zdrowie i życie po zatorze
20 kwietnia 2011, 18:39W Preceedings of the National Academy of Science (PNAS) opublikowano artykuł na temat znaczącego postępu na drodze do poszukiwania terapii, które znakomicie zredukują uszkodzenia organów powodowane przerwaniem dopływu krwi podczas np. ataku serca czy udaru mózgu
Badacze znaleźli ponad 260 000 podejrzanych artykułów naukowych dotyczących nowotworów
2 lutego 2026, 16:06Uczeni z Francji i Australii przeanalizowali artykuły naukowe z lat 1999–2024 dotyczące nowotworów i znaleźli wśród nich ponad 260 000 podejrzanych tekstów, które mogły powstać w tzw. fabrykach artykułów. Terminem tym określa się zorganizowaną działalność polegającą na masowej produkcji fałszywych bądź nierzetelnych artykułów naukowych i sprzedawaniu ich autorstwa. Nieuczciwi naukowcy kupują takie treści, by zwiększyć swój rzekomy dorobek naukowy i liczbę publikacji.
Rzeźbienie złotem w półprzewodnikach
4 stycznia 2016, 11:00Badacze z Narodowego Instytutu Standardów i Technologii (NIST) oraz IBM-a odkryli, że nanocząstki złota mają zdolność do samoistnego tworzenia nanokanalików, co może pozwolić na budowę samoistnie organizujących się układów typu lab-on-a-chip
Po skrzyżowaniu rąk ból się zmniejsza
20 maja 2011, 10:24Skrzyżowanie rąk nad linią pośrodkową ciała zmniejsza intensywność bólu w sytuacji, kiedy bodziec bólowy działa na dłoń. Dzieje się tak, ponieważ opisany zabieg dezorientuje mózg. Pojawiają się sprzeczne informacje z dwóch map mózgowych: mapy własnego ciała i zewnętrznej przestrzeni.
Egzoszkielet poprawia koordynację gry duetu skrzypków. A to dopiero początek
9 kwietnia 2026, 12:16Kiedy dwoje skrzypków gra razem, porozumiewają się za pomocą sygnałów dźwiękowych i optycznych. Słyszą się, obserwują ruchy smyczka, kiwają głowami, by zaznaczyć tempo. To wypracowana przez wieki tradycja muzycznej komunikacji. Naukowcy z kilku europejskich uczelni postanowili sprawdzić, czy dotyk przekazywany przez roboty może okazać się skuteczniejszy. Naszym celem było wykorzystanie komunikacji haptycznej, zmysłu dotyku i sił fizycznych, jako kanałów wymiany informacji o ruchu. Duety skrzypków to wspaniałe przykłady interakcji sensomotorycznej, gdyż muzycy są świetnie wyćwiczeni w koordynowaniu narządu słuchu i wzroku, ale nie mogą polegać na kontakcie fizycznym, wyjaśnia Francesco Di Tommaso z Università Campus Bio-Medico di Roma.
Nie maskują, co więc robią?
27 stycznia 2016, 14:10Po co zebrze paski? Nie wiadomo, ale na pewno nie do kamuflażu...
Mąka łubinowa dla zdrowszego serca
14 czerwca 2011, 08:55Zastąpienie, np. w chlebie czy makaronie, czterdziestu procent mąki razowej mąką z łubinu znacznie zmniejsza ryzyko chorób serca - twierdzi dietetyk dr Regina Belski z Victoria University, która współpracowała z kolegami z Uniwersytetu Australii Zachodniej oraz Centre for Food and Genomic Medicine w Perth.
Doktorant NCBJ pomógł zaobserwować najszybszy rozpad alfa
28 maja 2026, 14:32Międzynarodowy zespół po raz pierwszy bezpośrednio zaobserwował wyjątkowo szybką przemianę alfa telluru-104 (104Te). Wśród autorów odkrycia są Ian Cox i Robert Grzywacz z Uniwersytetu Tennessee, Krzysztof Rykaczewski z Oak Ridge National Laboratory oraz Aleksander Augustyn – doktorant IV roku Szkoły Doktorskiej Narodowego Centrum Badań Jądrowych (NCBJ). Ich wspólna praca doprowadziła do bezpośredniego zaobserwowania superdozwolonego charakteru przemiany alfa telluru-104, czyli wyjątkowo dużego prawdopodobieństwa emisji cząstki alfa. Fizycy przewidywali to zjawisko od kilkudziesięciu lat, lecz nigdy wcześniej nie zdołali go zmierzyć. Według autorów jest to najbardziej skrajny znany przypadek wcześniejszego uformowania cząstki alfa w jądrze atomowym.

